Stanowisko Rady Przedsiębiorczości w sprawie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy

W pełnej treści apelu Rada przedstawia szczegółowe stanowisko oraz konkretne obszary, w których wymagane są działania. Zachęcamy do zapoznania się z pełną treścią dokumentu.

***

Stanowisko Rady Przedsiębiorczości w sprawie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy

Rada Przedsiębiorczości z niepokojem przyjęła decyzję o zawetowaniu nowelizacji ustawy regulującej status obywateli Ukrainy w Polsce. Zdajemy sobie sprawę, że jest to obszar wrażliwy społecznie i politycznie, jednak dla polskiej gospodarki kluczowe znaczenie ma szybkie i odpowiedzialne uregulowanie tej kwestii.

W obliczu obecnej sytuacji apelujemy o pilne podjęcie dialogu i wypracowanie stabilnych rozwiązań w trzech zasadniczych obszarach:

1. Uregulowanie zasad pobytu
   Przedłużenie ochrony tymczasowej i jasne określenie statusu obywateli Ukrainy w Polsce to warunek sprawnego funkcjonowania państwa. Brak nowych regulacji oznacza konieczność indywidualnej obsługi setek tysięcy spraw przez administrację, co grozi paraliżem urzędów, wydłużeniem procedur do wielu miesięcy, a w efekcie niepewnością prawną dla obywateli Ukrainy i dla instytucji publicznych. Polska potrzebuje stabilnych i przejrzystych rozwiązań, które zagwarantują przewidywalność i porządek prawny. Ich brak osłabia wizerunek naszego kraju jako państwa przewidywalnego i odpowiedzialnego.
2. Uregulowanie dostępu do rynku pracy
   W Polsce pracuje obecnie legalnie ponad 1 milion obywateli Ukrainy, co stanowi niemal 6 proc. całego rynku pracy. W wielu branżach – budownictwie, rolnictwie, transporcie, usługach – ich udział jest znacznie większy. Legalna praca Ukraińców to realne wpływy do budżetu przekraczające 15 mld zł, pięciokrotnie przewyższające otrzymywane świadczenia socjalne, a także wzrost PKB Polski o blisko 2 % w ciągu 2024 roku. Brak przedłużenia regulacji oznacza, że po 30 września 2025 r. legalne zatrudnienie będzie utrudnione. To grozi dramatycznymi konsekwencjami dla dziesiątków tysięcy przedsiębiorstw: utratą pracowników, spadkiem produkcji i ograniczeniem usług, problemami z realizacją kontraktów, a także zmniejszeniem wpływów do budżetu państwa.
3. Racjonalny dostęp do świadczeń socjalnych
   Nowelizacja przewidywała kontynuację wsparcia socjalnego – w tym dostępu do opieki zdrowotnej, edukacji czy świadczeń rodzinnych – w oparciu o dotychczasowe rozwiązania. Brak przyjęcia tych przepisów oznacza powstanie luki prawnej i ryzyko, że setki tysięcy osób stracą elementarne zabezpieczenie socjalne. To nie tylko problem humanitarny, ale również zagrożenie dla stabilności społecznej, dla systemu edukacji i ochrony zdrowia. Jasne i racjonalne zasady świadczeń, eliminujące oczywiste nadużycia i zgodne ze zdrowym rozsądkiem, są potrzebne po to, aby utrzymać spójność społeczną i przewidywalność działania państwa.

Jesteśmy przekonani, że w imię interesu polskiej gospodarki i stabilności rynku pracy konieczne jest szybkie znalezienie rozwiązań w drodze dialogu między wszystkimi stronami procesu legislacyjnego. Stabilne przepisy dotyczące pobytu, zatrudnienia i świadczeń socjalnych leżą zarówno w interesie obywateli Ukrainy mieszkających i pracujących w Polsce, jak i polskich przedsiębiorców oraz całego społeczeństwa. My jako Rada Przedsiębiorczości jesteśmy gotowi na konstruktywny dialog z rządem, parlamentem i prezydentem w celu jak najszybszego znalezienia trwałego rozwiązania uwzględniającego najlepiej pojęte interesy gospodarcze i bezpieczeństwa Polski, Unii Europejskiej i Ukrainy.

Polska od 2022 roku udziela schronienia i wsparcia milionom obywateli Ukrainy uciekającym przed wojną. Odruch serca milionów Polaków oraz wprowadzony system świadczeń socjalnych i dostęp do rynku pracy jest polskim wkładem w budowanie powojennego stabilnego ładu w naszej części Europy. Nie możemy tego zaprzepaścić.